Wołowina i masło przeciw rakowi? Odkrycie kwasu TVA
Kwas TVA, czyli trans-wakcenowy, to naturalny kwas tłuszczowy występujący w wołowinie i produktach mlecznych, który w badaniu opublikowanym w „Nature” wzmacniał limfocyty T. Dla osób na keto, które jedzą wołowinę i masło, to ciekawe odkrycie, potwierdzające, że mądra dieta keto to fundament zdrowia. W artykule wyjaśniamy, co dokładnie pokazano w badaniu i co z niego wynika dla wyboru mięsa i tłuszczu.
Czym jest kwas TVA i skąd go bierzemy?
Kwas TVA to długołańcuchowy kwas tłuszczowy, który naturalnie występuje w mięsie i nabiale zwierząt przeżuwających, takich jak krowy i owce. Znajdziesz go m.in. w wołowinie, jagnięcinie i maśle, a więc w produktach, które na keto często stanowią podstawę jadłospisu. Organizm człowieka nie potrafi go wytworzyć, więc jego ilość zależy od tego, co jemy[1].
W ostatnich latach TVA zainteresował naukowców zajmujących się odpornością przeciwnowotworową, bo w eksperymentach wzmacniał komórki zwalczające nowotwory. To wczesny etap: wyniki pochodzą z modeli laboratoryjnych i choć obiecujące, czekają na potwierdzenia kolejnymi analizami. Badanie dotyczyło samego składnika, a nie gotowych produktów spożywczych. Poniżej opisujemy wyniki oraz praktyczne wnioski dla osób na keto, które regularnie jedzą mięso i tłuszcze zwierzęce. Jeżeli interesuje Cię szerszy kontekst roli mięsa w diecie, przeczytasz o nim w tekście mięso a długowieczność: Przełomowe badanie stulatków
Co pokazało badanie opublikowane w „Nature”?
Naukowcy z University of Chicago, pod kierunkiem Jinga Chena, podawali myszom z nowotworami karmę wzbogaconą w kwas TVA, czyli składnik naturalnie obecny w wołowinie i maśle. U tych myszy guzy rosły wolniej niż u myszy na zwykłej diecie. W guzach przybywało też limfocytów T, czyli komórek odpornościowych, które wyszukują i niszczą komórki nowotworowe.
TVA sprawiał, że te komórki działały skuteczniej. Gdy badacze je usunęli, korzystny efekt zniknął, więc to właśnie one odpowiadały za wolniejszy wzrost guzów. Dzięki TVA układ odpornościowy lepiej radził sobie z nowotworem. Wyniki opublikowano w czasopiśmie „Nature” w 2023 roku[2].

Co wiemy o TVA u ludzi?
Dane u ludzi pochodzą z analizy krwi pacjentów z chłoniakiem. W badaniach zauważono, że osoby z wyższym stężeniem TVA w surowicy krwi znacznie lepiej reagowały na immunoterapię nowotworów. Oznacza to, że dieta ketogeniczna bogata w zdrowe tłuszcze zwierzęce może stanowić potężne wsparcie dla naturalnego potencjału obronnego naszych komórek, co jest bardzo interesujące[2].
Sami badacze podkreślają, że interesuje ich sam składnik i mechanizm jego działania. To, jak jedzenie wołowiny lub masła wpływa na poziom TVA we krwi, pozostaje do zbadania.

Jak mięso aktywuje limfocyty T?
Mechanizm działania kwasu TVA opiera się na bezpośredniej interakcji z limfocytami T - komórkami pełniącymi rolę „wyspecjalizowanych żołnierzy” naszego układu odpornościowego. Kiedy spożywamy produkty bogate w TVA, kwas ten dezaktywuje receptor GPR43, co uruchamia ścieżkę sygnałową pobudzającą limfocyty do walki.
Jeżeli wyniki badań zostaną potwierdzone, być może w przyszłości będziemy mogli powiedzieć, że dzięki odpowiedniej podaży tłuszczów zwierzęcych, Twoje komórki stanją się bardziej skuteczne w namierzaniu i niszczeniu nieprawidłowych struktur nowotworowych. Dla czytelnika to dobra wiadomość, gdyż na keto, dobrej jakości produkty zwierzęce są częstym elementem diety.
Czy wołowina z wypasu ma więcej kwasu TVA?
Przegląd badań z 2022 roku wskazuje, że w wołowinie z wypasu TVA jest wyższy[3]. Jakość Grass-fed gwarantuje wyższą koncentrację kwasu TVA, co przekłada się na realne korzyści zdrowotne dla nas. Czy takie ilości TVA jakie znajdziemy w samym mięsie wołowym mają znaczenie dla odporności, dopiero się okaże. Wołowinę z wypasu warto natomiast wybierać także ze względu na znane pochodzenie, sposób chowu zwierząt i skład tłuszczu.
Masło, ghee i nabiał - też źródła TVA?
TVA występuje naturalnie nie tylko w wołowinie, lecz także w jagnięcinie i w nabiale od zwierząt przeżuwających, w tym w maśle[1].Na keto masło i ghee to częsty element jadłospisu, a TVA to jeden z naturalnych składników ich tłuszczu. Optymalna ilość TVA w diecie człowieka nie została jeszcze ustalona.
Jeśli lubisz tłuszcz mleczny, masło klarowane ghee to prosty wybór do smażenia i pieczenia, o czym piszemy w artykule Masło klarowane ghee na keto - właściwości, przepis i mity o cholesterolu. O wyborze między masłem a ghee decydują smak, tolerancja laktozy i temperatura smażenia. Ghee to tłuszcz klarowany, więc praktycznie nie zawiera laktozy i lepiej znosi wysoką temperaturę, a masło sprawdzi się na zimno i w sosach.

Zalety dobrej jakości mięsa na diecie keto
Pełnowartościowe białko: mięso dostarcza wszystkich aminokwasów potrzebnych do utrzymania masy mięśniowej.
Brak węglowodanów: świeże, nieprzetworzone mięso nie obciąża dziennego limitu węglowodanów.
Witamina B12 i żelazo: wołowina jest dobrym źródłem witaminy B12 i łatwo przyswajalnego żelaza hemowego.
Więcej omega-3: mięso z wypasu zawiera ich więcej niż z chowu zbożowego.
Jak wybierać wołowinę na keto - krok po kroku
Poniżej praktyczne zasady wyboru mięsa, niezależnie od wyników jednego badania:
- Sprawdź pochodzenie i sposób chowu. Wybieraj mięso od producentów, którzy podają, skąd pochodzi surowiec i jak hodowano zwierzęta, najlepiej z chowu pastwiskowego.
- Wybieraj mięso świeże i nieprzetworzone. Unikaj panierek, marynat z cukrem i wędlin z dodatkiem skrobi, które podnoszą ilość węglowodanów.
- Różnicuj źródła białka i tłuszczu. Łącz wołowinę z jagnięciną, drobiem, rybami, jajami i zdrowymi tłuszczami, zamiast opierać dietę na jednym produkcie.
- Dopasuj ilość do swoich wyników badań. Przy regularnym jedzeniu mięsa i tłuszczów zwierzęcych sprawdzaj lipidogram i omawiaj wyniki z lekarzem.
- Traktuj pojedyncze badanie jako ciekawostkę. Wstępne wyniki badań traktuj jako wskazówkę dla naukowców, nie potwierdzony bezsprzecznie fakt, a zmiany w diecie opieraj na wielu badaniach i konsultacji ze specjalistą.
Podsumowanie - co z kwasu TVA wynika dla Twojej diety?
Dieta ketogeniczna od lat budzi emocje, ale badania takie jak to nad kwasem TVA pokazują, że nauka coraz częściej potwierdza nasze racje. Powrót do fundamentów żywienia, opartych na zdrowych tłuszczach i niskiej podaży węglowodanów, to inwestycja w długowieczność. Eliminacja cukrów zmniejsza przewlekłe stany zapalne, a wprowadzenie wysokiej jakości mięsa dostarcza unikalnych cząsteczek sygnałowych, które chronią barierę immunologiczną.
Współczesny świat oferuje mnóstwo przetworzonych zamienników, ale to naturalne produkty, bogate w mikroelementy i specyficzne kwasy tłuszczowe, są kluczem do witalności.
Treść artykułu ma charakter wyłącznie edukacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej. Przed zmianą diety lub suplementacji skonsultuj się z lekarzem lub dietetykiem. Osoby chore na nowotwory powinny omawiać dietę z lekarzem prowadzącym.
Źródła naukowe:
[1] University of Chicago, Biological Sciences Division. Study: Nutrient found in meat and dairy improves immune response to cancer (komunikat o badaniu). 2023. UChicago
[2] Fan H, Xia S, Chen J i wsp. Trans-vaccenic acid reprograms CD8+ T cells and anti-tumour immunity. Nature. 2023. DOI
[3] Nogoy KMC i wsp. Fatty Acid Composition of Grain- and Grass-Fed Beef and Their Nutritional Value and Health Implication. Food Science of Animal Resources. 2022. PubMed
Autor: Rafał Kocur (Keto Kocur) - naturalny kulturysta WNBF PRO Classic Physique i twórca internetowy z ponad 8-letnim doświadczeniem na diecie ketogenicznej. Właściciel podketo.pl i autor poradnika o diecie keto.
Szukasz mięsa z pastwiskowego chowu? Odwiedź delikatesy.podketo.pl, gdzie znajdziesz świeże, niemrożone mięso z dostawą pod drzwi, a do kuchni keto dodaj masło klarowane ghee.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czym jest kwas TVA?
Kwas TVA, czyli trans-wakcenowy, to długołańcuchowy kwas tłuszczowy, który naturalnie występuje w mięsie i nabiale zwierząt przeżuwających. Organizm człowieka nie potrafi go wytworzyć, więc pochodzi wyłącznie z pożywienia. W badaniu z Nature wzmacniał limfocyty T CD8+ co jest bardzo ciekawym obrazem, kontrastującym z rakotwórczą retoryką przeciwników spożywania mięsa.
Czy kwas TVA leczy raka?
Na razie nie ma takich dowodów. Wolniejszy wzrost guzów pokazano u myszy, a u ludzi zaobserwowano, że pacjenci z chłoniakiem leczeni terapią CAR-T, którzy odpowiedzieli na leczenie, mieli wyższy poziom TVA we krwi. Aby ocenić działanie TVA u ludzi, potrzebne są badania kliniczne.
W jakich produktach występuje kwas TVA?
Kwas TVA występuje w mięsie i nabiale zwierząt przeżuwających, takich jak krowy i owce, czyli m.in. w wołowinie, jagnięcinie i maśle. Jego ilość zależy od zwierzęcia i sposobu żywienia. Ile wołowiny lub masła trzeba zjeść, by uzyskać efekt z badania na myszach, pozostaje do zbadania.
Czy wołowina z wypasu ma więcej kwasu TVA?
Tak, przegląd badań z 2022 roku wykazał wyższy poziom TVA w wołowinie z wypasu w trzech z pięciu badań, które go mierzyły. Przewaga wypasu jest więc potwierdzona, ale samo znaczenie takich ilości TVA dla odporności pozostaje do zbadania.
Czy kwas TVA występuje w roślinach?
Nie, TVA pochodzi od zwierząt przeżuwających. Na dzień dzisiejszy nie udowodniono analogicznego działania składników roślinnych. Zespół badawczy planuje sprawdzić potencjalną aktywację szlaku CREB przez składniki roślinne. To na razie hipoteza wymagająca potwierdzenia, dlatego nie należy wprowadzać szeroko zakrojonych zmian w jadłospisie jedynie na jej podstawie.
Polecane



